|
หน้า 5 ภาษาของเรา 23-88
ชัก
ตามพจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2542 คำว่า ชัก มีความหมายดังนี้
ชัก ๑ ก. ดึงสายเชือกเป็นต้นที่ผูกอยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่งเพื่อให้สิ่งนั้นเคลื่อนไหวไปตามต้องการ เช่น ชักว่าว ชักรอก; ดึง, ดึงออกมา, ดึงขึ้น, เช่น ชักดาบออกจากฝัก ชักลิ้นชักโต๊ะ; ดึงเอามา เช่น ชักผ้าป่า ชักผ้าบังสกุล; ดึงออกแล้วดันเข้า เช่น ชักสูบ ชักเข้าชักออก; นำ เช่น ชักน้ำเข้าลึก ชักศึกเข้าบ้าน; นำเอามาอ้าง, ยกเอามาอ้าง, เช่น ชักตัวอย่าง; เอาออก, หักออก, เช่น ชักค่าอาหาร ชักค่านายหน้า; ขยายแนวให้ยืดออก เช่น ชักปีกกา ชักกำแพง; สี เช่น ชักซอ; กระตุก เช่น ชักจ้องหน่อง. ว. ค่อนข้าง, เกือบ, เริ่ม, เช่น ชักโกรธ ชักหิว.
หน้า 5 ภาษาของเรา 23-88
ชัก
ตามพจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2542 คำว่า ชัก มีความหมายดังนี้
ชัก ๑ ก. ดึงสายเชือกเป็นต้นที่ผูกอยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่งเพื่อให้สิ่งนั้นเคลื่อนไหวไปตามต้องการ เช่น ชักว่าว ชักรอก; ดึง, ดึงออกมา, ดึงขึ้น, เช่น ชักดาบออกจากฝัก ชักลิ้นชักโต๊ะ; ดึงเอามา เช่น ชักผ้าป่า ชักผ้าบังสกุล; ดึงออกแล้วดันเข้า เช่น ชักสูบ ชักเข้าชักออก; นำ เช่น ชักน้ำเข้าลึก ชักศึกเข้าบ้าน; นำเอามาอ้าง, ยกเอามาอ้าง, เช่น ชักตัวอย่าง; เอาออก, หักออก, เช่น ชักค่าอาหาร ชักค่านายหน้า; ขยายแนวให้ยืดออก เช่น ชักปีกกา ชักกำแพง; สี เช่น ชักซอ; กระตุก เช่น ชักจ้องหน่อง. ว. ค่อนข้าง, เกือบ, เริ่ม, เช่น ชักโกรธ ชักหิว.
ส่วนในสำนวนไทย ชัก ปรากฏเป็นลูกคำที่น่าสนใจ คือ
ชักซุงตามขวาง (สำ) ก. ทำอะไรไม่ถูกวิธีย่อมได้รับความลำบาก; ขัดขวางผู้มีอำนาจย่อมได้รับความเดือดร้อน.
ชักตะพานแหงนเถ่อ (สำ) ก. ตั้งใจทำอะไรแล้วไม่เป็นผลสำเร็จ ต้องคอยค้างอยู่.
ชักน้ำเข้าลึก ชักศึกเข้าบ้าน (สำ) ก. นำศัตรูเข้าบ้าน.
ชักใบให้เรือเสีย (สำ) ก. พูดหรือทำขวางๆ ให้การสนทนาหรือการงานเขวออกนอกเรื่องไป.
ชักแม่น้ำทั้งห้า (สำ) ก. พูดจาหว่านล้อมยกยอบุญคุณเพื่อขอสิ่งที่ประสงค์ เช่น เถ้าก็พูดจาหว่านล้อมด้วยคำยอ ชักเอาเม่น้ำทั้งห้าเข้ามาล่อ.
ชักใย (สำ) ก. บงการอยู่เบื้องหลัง.
ชักหน้าไม่ถึงหลัง (สำ) ก. มีรายได้ไม่พอกับรายจ่าย.
ส่วนลูกคำอื่นๆ ที่จดจำผิดคิดว่าเป็นสำนวนไทยมีอยู่หลายคำ ได้แก่
ชักกระบี่สี่ท่า น. ท่าละครท่าหนึ่ง.
ชักซอสามสาย น. ท่าละครท่าหนึ่ง.
ชักแป้งผัดหน้า น. ท่าละครท่าหนึ่ง.
ชักสองแถว ก. ยอมแพ้ (ใช้แก่ปลากัดซึ่งมีตัวซีด มีเส้นดำขึ้นที่ตัวเป็น ๒ แถว)
|
